پذیرش : روزهای زوج از ساعت 4 تا 7/5 بعدازظهر
: تلفن مستقیم پذیرش

تماس با ما
09012717168
دکتر مهرداد بهلولی

متخصص جراحی عمومی، جراحی سرطان و لاپاراسکوپی

چاقى مفرط

اگر (BMI(body mass index فرد که براساس تقسیم وزن بر مجذور قد محاسبه می شود بالاى ٤٠ باشد، شخص دچار بیمارى چاقى مفرط می باشد. امروزه چاقى مفرط به عنوان یک بیمارى متابولیک محسوب می شود و بعد از سیگار دومین عامل قابل پیشگیرى در مرگ و میر جوامع بشرى است. 

BMI= weight(kg)/height(m)2

براساس معیارهاى بین المللى افراد براساس BMI به گروههاى زیر تقسیم می شوند:

BMI <18.5 : افراد ضعیف و لاغر
BMI 18.5-24.9 : افراد عادى
BMI 25-29.9 : افراد داراى اضافه وزن
BMI 30-39.9 : افراد چاق
BMI 40-49.9 : بیمارى چاقى مفرط
BMI > 59 : چاقى مفرط بیش از حد (super  morbid obesity)
 
عوارض چاقى مفرط

   - گرفتگى عروق قلبى
   - افزایش حجم بطن چپ قلب و ایجاد نارسایى قلبى
   - افزایش فشار خون
   - افزایش چربى خون
   - دیابت نوع دوم
   - نارسایى تنفسى (pickwickian syndrome)
   - سندرم آپنه تنفسى (قطع تنفس)
   - کبد چرب
   - سیروز کبد
   - سنگ کیسه صفرا
   - واریس و زخمهاى واریسى اندامها
   - ریفلاکس مرى
   - فتق
   - اختلالات عادت ماهانه در خانمها
   - نازایى
   - عدم کنترل ادرار
   - افزایش ریسک ابتلا به سرطان اندومتر، پستان، سرویکس، تخمدان، مثانه، پروستات، روده بزرگ
   - درد کمر، دیسک کمر
   - درد زانو، آرتروز زانو
   - خستگى مفرط
   - افزایش ریسک سکته قلبى و مغزى
   - آمبولى ریه
   - افزایش ریسک مرگ و میر
   - اختلالات روحى و روانى و بروز مشکلات اجتماعى
 
به چه افرادى توصیه به انجام اعمال جراحى چاقى مفرط می شود؟ 

براساس قوانین IFSO (انجمن جهانى جراحى چاقى)، تمام افراد با BMI بالاى ٤٠ و افرادى که BMI بالاى ٣٥ همراه با یکى از عوارض چاقى دارند کاندید یکى از اعمال جراحى چاقى مفرط هستند.

رایج ترین اعمال جراحى در درمان چاقى مفرط

* باند معده :

این روش تقریبا ساده ترین و کم تهاجم ترین روش ممکن در بین روشهاى کنونى جراحى چاقى مفرط می باشد. باند معده معمولا از طریق لا پاروسکوپى گذاشته می شود و جزو اعمال جراحى محدود کننده حجم معده می باشند. در این روش معده بوسیله یک حلقه که در دور معده قرار داده می شود به دو قسمت فوقانى و تحتانى تقسیم می شود.

این روش براى اولین بار در سال ١٩٧٦ توسط Tretbar و همکارانش ابداع و مورد استفاده قرار گرفت، روش Tretbar تفاوتهاى زیادى با روش امروزى جراحى باند معده داشت. در سال ١٩٨٠ ابتدا Wilkinson و سپس Molina با استفاده از گرافتهاى Dacron و Merlix اعمال جراحى تقریبا مشابه با روش امروزى را انجام دادند. 

در سال ١٩٨٦ Kuzmak، با استفاده از یک پورت زیر جلدى که به باند سلیکونى دور معده وصل شده بود اولین عمل جراحى باند معده را انجام داد. در سال ١٩٩٣ Catona و همکارانش اولین جراحى LAGB را بروش لاپاروسکوپى انجام دادند. همزمان Belachew نیز این عمل جراحى را در مرکز دیگرى انجام داد.

در سال ٢٠٠١ FDA مجوز استفاده از باند دور معده را در امریکا صادر کرد.

باند معده یک عمل جراحى قابل برگشت می باشد که در این نوع جراحى در آناتومى معده و دستگاه گوارش هیچ گونه تغییرى ایجاد نمى شود. باند معده باعث کاهش وزن قابل توجهى در بیماران می شود ولى این کاهش وزن در مقایسه با اعمال جراحى دیگر مانند باى پس معده و اسلیو کمتر است. 

باند معده می تواند باعث بروز عوارضى از جمله تهوع و استفراغ، تغییر مکان جاگذارى باند و وارد شدن باند به داخل معده و ابجاد انسداد معده و یا روده شود.

* Sleeve Gastrectomy :

در این نوع عمل جراحى با خارج کردن حدود ٨٠٪ از معده که شامل انحناى بزرگ معده و فوندوس می باشد، جدا از کاهش حجم داخلى معده به حدود ١٠٠ سى سى، قسمتى از معده که وظیفه ترشح هورمونهاى اشتها آور Ghrelin و Leptin را دارند نیز خارج می شود. با خارج کردن این قسمت از معده ترشح این هورمونها و در نتیجه تمایل و اشتها به غذا نیز کاهش پیدا می کند.

* Roux- en-Y gastric Bypass :

معمولا در افرادى که بسیار چاق هستند و رژیم غذایى آنها شامل شیرینى جات تر و مایعات پر کالرى روش جراحى موثرى می باشد. این مواد غذایى چون حجم کم و در مقابل کالرى بالا دارند به راحتى از حلقه معده رد می شوند و اسلیو نیز در این موارد تاثیر چندانى ندارد. در این موارد بهتر است به جاى استفاده از روشهاى محدود کننده حجم معده از روشهاى جراحى که باعث کاهش جذب مواد غذایى می شوند استفاده کرد. 

کاهش وزن در این روش هم نسبت به حلقه معده و هم نسبت به گاسترکتومى اسلیو بیشتر است و در حدود هفتاد تا هشتاد درصد وزن اضافه فرد در یک تا دو سال اول بعد از عمل جراحى کاهش پیدا می کند. 

یکى از عوارض مهم جراحى باى پس معده کاهش و یا عدم جذب مواد غذایى مختلف می باشد که در طولانى مدت باعث بروز کمبود بعضى از ویتامین ها و مینرال ها از جمله ویتامین ب ١٢، اسید فولیک و آهن می شود. لازم است کمبود این مواد بصورت قرص و یا آمپول جبران شود.

بعد از انجام عمل جراحى باى پس مقدار بیرون روى و دفع مدفوع در افرادى که تحت این نوع جراحى قرار گرفته اند بیشتر از حد معمول می باشد و در ضمن بدلیل عدم جذب کافى چربى معمولا مدفوع این افراد چرب و بدبو می باشد.